Rys historyczny

Książnice Wielkie należą do najstarszych miejscowości w Polsce, jak pisze w "Księdze uposażeń diecezji krakowskiej" Jan Długosz. Judyta, żona Władysława Hermana, podarowała tę miejscowość klasztorowi w Tyńcu w latach 1080-1086. Dziejopis podaje, że wieś Książnice miała w XII wieku drewniany kościół parafialny p.w. św. Stefana. Parafia powstała prawdopodobnie w pierwszej połowie XIII wieku. Pierwotny Kościół był drewniany. Proboszcz książnicki Mikołaj z Koprzywnicy wybudował w 1484 roku nowy kościół drewniany. Kościół p.w. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w 1487 roku został konsekrowany przez Pawła, biskupa krakowskiego. Prepozyt Mikołaj pięknie ozdobił świątynię, fundując liczne wyposażenie, m.in. ołtarz główny ze szkoły Wita Stwosza. Obecny Kościół wzniesiono w drugiej połowie XVII wieku, z fundacji wikariusza, który pochodził z Książnic Wielkich, ks. Piotra Gajskiego. Nowa Świątynia była większa, posiadała murowaną mniejszą nawę wraz z kaplicami, zaś większa, drewniana, została wzniesiona na murowanym fundamencie. Murowany, przebudowany w XIX wieku, został konsekrowany 15 sierpnia 1860 roku przez bp. Macieja Majerczaka. Kolejna przebudowa nastąpiła w 1864 roku, zastępując części drewniane kościoła, murami. Świątynia w prawie niezmienionej formie przetrwała do dnia dzisiejszego. W roku 1980 dobudowano murowaną dzwonnicę. Kościół ma kształt łacińskiego krzyża, którego ramiona stanowią dwie boczne kaplice: od południa kaplica NMP, zaś od północy kaplica św. Izydora. Barokowy kościół, może się poszczycić jednym z najpiękniejszych gotyckich ołtarzy w całej kieleckiej diecezji. W ołtarzu głównym znajduje się późnogotycki poliptyk szkoły Wita Stwosza, wykonany w 1491 roku prawdopodobnie przez Jego uczniów, przy udziale samego mistrza. Jest on miniaturą ołtarza w Kościele Mariackim w Krakowie. Wykonany został z fundacji proboszcza Mikołaja z Koprzewnicy, z rzeźbioną szafiastą częścią środkową oraz parą nieruchomą i parą ruchomą skrzydeł malowanych. Do dziś zachwyca swoim pięknem i rozsławia książnicką świątynię. Do parafii Książnice Wielkie należą miejscowości: Książnice Wielkie, Książnice Małe, Biskupice, Dolany, Jaksice, Jankowice, Łapszów, Majkowice, Modrzany, Morsko, Zagaje, Zysławice.

Liczba parafian: 2150

Odpust parafialny: 15 SIERPNIA - Uroczystość Wniebowzięcia NMP

 

Prowadzone prace konserwatorskie w naszej Parafii: Rozwarstwienie malowideł na Retabulum w Ołtarzu bocznym Św. Mikołaja – w   2015 roku oraz Konserwacja  techniczna i estetyczna Retabulum po odsłonięciu  gotyckiej dekoracji  malarskiej – II etap prac  konserwatorskich  w 2016 roku  są  realizowane ze środków finansowych Małopolskiego  Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie.